Czym jest projektowanie API?

Projektowanie API to proces definiowania i dokumentowania interakcji między komponentami oprogramowania za pomocą interfejsu programowania aplikacji (API). Obejmuje to definiowanie różnych punktów końcowych (endpoints), określanie wszystkich formatów, które mają być używane, oraz definiowanie zachowania dowolnego oprogramowania wchodzącego w skład API. Projektowanie API uwzględnia również zmiany: 60% respondentów raportu Postman State of the API Report z 2025 roku stwierdziło, że wersjonuje swoje API.

Jasność i efektywność API mogą decydować o złożoności oprogramowania. Projektowanie API może być procesem wysoce iteracyjnym, szczególnie w sytuacjach, gdy przetwarzane są wrażliwe dane. Wymaga to wielu testów, aby upewnić się, że system jest zarówno odporny , jak i chroniony.

API są klasyfikowane w zależności od dostępności, struktury i stosowanych protokołów. Oto podział tych typów API i ich charakterystyka:

• Dostępność: API mogą być publiczne (w takim przypadku są dostępne dla każdego) lub prywatne (udostępniane ograniczonej liczbie użytkowników lub organizacji).
• Architektura: API mogą być zgodne z REST, stylem architektonicznym, który wykorzystuje metody HTTP i umożliwia wymianę formatów JSON, XML i innych, lub korzystać z SOAP, który jest starszym protokołem opartym na formacie XML.
• Protokoły: API można również podzielić według podstawowego protokołu, przy czym Web API działają przez internet, GraphQL, język zapytań udostępniony jako open-source przez Meta w 2015 roku, jest zoptymalizowany pod kątem odpytywania o dane, a gRPC jest powszechnie stosowany do łączenia mikrousług, między innymi.

Projektując API, należy przestrzegać określonych standardów i najlepszych praktyk, takich jak zasady projektowania RESTful, wybór odpowiedniej metody HTTP, wersjonowanie API i buforowanie danych. Środki te mogą wpływać na takie aspekty jak dostęp, niezawodność i rozszerzalność API, w tym chmurowych (cloud-native APIs), , być może z myślą o osiągnięciu lepszej użyteczności.

Gdy czasowniki HTTP są używane prawidłowo i precyzyjnie, każde żądanie staje się bardziej efektywne w opisywaniu operacji, która powinna zostać wykonana na konkretnym zasobie. Platforma API Postman wymienia cztery kroki projektowania: uzgodnienie przypadku użycia, określenie kontraktu, przetestowanie go za pomocą makiet (mocks), a następnie udokumentowanie go (Postman). Kontrola wersji jest ważna dla zachowania kompatybilności z istniejącymi integracjami podczas wprowadzania zmian.

Wybór odpowiedniego narzędzia do wykorzystania przy tworzeniu interfejsu API jest jednym z najważniejszych aspektów, jeśli chcesz uzyskać płynny proces rozwoju. Zrozumienie możliwości i ograniczeń popularnych platform, takich jak Stoplight, SwaggerHub i Apigee, ułatwia podejmowanie świadomych decyzji w celu wyboru najlepszej opcji.

• Stoplight: Wizualny edytor Stoplight ma na celu ułatwienie tworzenia i iteracji specyfikacji API, wpływając w ten sposób na przepływ pracy zespołu. Oferuje on również serwery próbne (mock servers), a od października 2026 r. bezpłatny plan dla jednego użytkownika oraz płatne plany od 44 USD miesięcznie, rozliczane rocznie (Stoplight). Narzędzia do dokumentacji API Stoplight są potencjalnie wykorzystywane do utrzymywania dokładnych i aktualnych referencji.
• SwaggerHub: Jest to platforma zaprojektowana do dokumentowania API i współpracy. Dzięki szablonom użytkownik może modyfikować styl i format dokumentacji, co może wpływać na użyteczność i gęstość informacji. Możliwości kontroli wersji SwaggerHub są odpowiednio powiązane z Rozwój API cyklu. Funkcje współpracy platformy mogą rozszerzać, wspierać lub ułatwiać interakcję i wymianę informacji między użytkownikami lub w określonych zespołach. SmartBear sprzedaje go obecnie jako Swagger Studio (SmartBear).
• Apigee: Apigee to platforma specjalnie do zarządzania API i uzupełnia je o podstawy bezpieczeństwa i ładu (governance). W związku z tym, pomimo licznych możliwości, jakie prezentuje, platformę może być również na tyle skomplikowany, że wymaga więcej kroków wdrożeniowych w przypadku zespołów, które są małe lub stosunkowo niedoświadczone w projektowaniu API. Od października 2026 r. środowisko Apigee Base w modelu pay-as-you-go kosztuje 365 USD miesięcznie na region, przed naliczeniem opłat za wywołania API i inne opłaty użytkowe (Google Cloud).

Wersjonowanie API to zarządzanie zmianami w API na przestrzeni czasu. Przypomina to wydanie nowego wydania książki, w którym poprzednia wersja nie jest odrzucana. Jest to ważne, aby API pozostało kompatybilne, a każda aplikacja korzystająca z API mogła nadal działać po wprowadzeniu nowych funkcji, poprawek, lub nawet a całkowitej przebudowy API.

Z raportu Postman „2025 State of the API Report”, w którym wzięło udział ponad 5700 programistów, architektów i kadry kierowniczej, wynika, że 60% respondentów wersjonuje swoje API, ale tylko 26% stosuje wersjonowanie semantyczne (Postman). Oto typowe strategie wersjonowania interfejsu API:

• Wersjonowanie URI: Jest ona określana w adresie URL (np. /v1/users, /v2/users). Jest to łatwe do zrozumienia, ale może skutkować kilkoma adresami URL.
• Wersjonowanie nagłówka: Wersja jest przekazywana w nagłówku żądania, na przykład (np. API-Version: v2). Dzięki temu adresy URL są przejrzyste, ale przekazuje to nagłówek w ręce klientów.
• Wersjonowanie parametrów zapytania: Staje się ona argumentem dołączonym do adresu URL jako ciąg zapytania (np. /users?version=2). Mniej skomplikowane w implementacji, ale nie zawsze jasne.
• Negocjacja zawartości: Klient wskazuje wymaganą wersję formatu odpowiedzi za pomocą nagłówka Accept. Jest to elastyczne, ale nieco trudniejsze do wdrożenia w porównaniu do innych.